Gaur arratsaldean Egin Dezagun Bidea ekimenak egindako prentsaurrekoaren irudia.

Iaz, Santo Tomas egunean, Egin Dezagun Bidea ekimenak gune berezia antolatu zuen Trinitate plazan. EAJ kontra agertu da, eta bihar, udalbatzarrean gai honen inguruan mozioa aurkeztuko du. “EAJko kide batek mozioa aurkeztu du udalean, antza, gunea prestatzeko baimenik ez genuela argudiatu du. Isunak jartzeko eskatu du, eta gure aldeko tratua jaso dugula dio”, adierazi dute Egin Dezagun Bidea-ko kideek dute gaur arratsaldean EAJen mozioaren harira egin duten prentsaurrekoan.

Presoen eskubideen aldeko ekimenak beharrezkoak ziren baimenak eskatu zituztela argitu du: “Beste inork ez zuen gune hori erabiltzeko eskaerarik egin, eta beraz, ez genuen gure aldeko traturik jaso; ezta gune berean beste jarduera batzuk egiteko aukera kendu”. Mugimenduaren aldarrikapenak “euskal presoen eskubideen defentsa, muturreko egoerak pairatzen dituzten presoak etxeratzea, dispertsioarekin amaitzea” direla adierazi du. “EAJk aldarrikapen hauekin eta mugimenduarekin elkarlanean aritzea, eta ez gure lana oztopatzen ibiltzea espero dugu” plazaratu du.

Bestalde, Egin Dezagun Bidea ekimenak ostiralean, 20:00etan,  Konstituzio plazatik irtengo den elkarretaratzean parte hartzera deitu ditu herritarrak.

Belgikako ikasleei harrera

Goizane Álvarez Giza Baliabide eta Bizikidetza ordezkariak, Pedro Alegre Informazioaren Gizarte eta Herritarren Parte-hartze ordezkariak, udaleko beste zenbait kideekin batera, harrera egin diete Belgikatik etorritako ikasleei. Belgikako Institut Saint Joseph de Ciney ikastetxeko 15 ikasle dira eta eskolak 20 urte daramatza Irungo La Sallerekin elkarlanean, hizkuntza-trukeak antolatzen Eurodyssée programaren barruan.

La Salleko ikasleek martxoaren 31tik apirilaren 7ra bitartean joango dira Belgikara, eta han, Europako beste ikastetxe batzuetako gazteekin elkartuko dira; Italia, Portugal, Eslovakia, Polonia, Suedia, Hungria, Errumania eta Greziakoekin, hain zuzen ere.

Guztira, nazioarteko 250 ikasle eta 40 bat irakasle elkartuko dira bertan. Aurtengo programako gaia, Europa artistikoa da, eta nazio bakoitzeko adierazgarri den adierazpen artistikoa aurrera eraman ebharko dute.

Hala iragarri zuten gaur eguerdian Donostiako Miramar Jauregian Gipuzkoako 34 udalerritako alkate zein zinegotziek egin duten agerraldian (Bildu koaliziokoak denak). Euren erabakia herri horietan guztietan atez ateko sistema ezartzea izan dela iragarri dute, eta konposta egitea sustatuko dutela esan dute. Izan ere, orain arteko sistemak huts egin duela esan dute. Horrela, errauste planta konponbidea ez dela gaineratu dute, “gasak isurtzen dituelako eta zabortegi bat behar duelako hondakin arriskutsuak jasotzeko”. Atez ateko sistemaren bitartez, Gipuzkoa “zero zabor” lurraldea izatea nahi dute.

Pasa den astelehenean, otsailak 20, gaueko albisteetan Lakuako gobernuaren Justizia- kontseilari Idoia Mendia agertu zen. 1968 eta 1978 urteen bitartean estatuak sortutako biktimen aitorpenari dagokion dekretuaren zirriborroa aurkeztu zuen.
Aitorpen hau, lehengo Eusko Jaurlaritzako Giza Eskubideen Sailak sustatuta, oinarrizkoa da Euskal Herriko gatazka politikoaren konponbidean, eta biktima eta haien senideentzat ezinbestekoa.
Arretaz entzun nuen Mendia andreari esaten ari zena: “Ez da biktima hauei ordaintza egin eta kalte-ordaina ematea soilik, baizik eta dekretu honen bitartez biktima hauek denbora luzean inguratu dituen isiltasuna, utzikeria eta ahanzturazko errezela irekitzea da nahi duguna. Zigorgabetasunaren aurrean, egia aitzinetik”. Eta gustukoak izan nituen bere hitzak.
Eta arretaz entzuten jarraitu nuen, horrela zioenean: “Dekretu honek ez ditu epaituko biktimarioak izan zitezkeenen jarrerak” –RAEren arabera, eraileak–, eta haien ekintzak “ekintza desegokitzat” jotzen zituenean. Eta bere hitzak ez zitzaizkidan gustatu, hipokritak izateagatik uste dut.
Baina Justizia-kontseilariari entzuten eta ikusten jarraitu nuen, estatuak sortutako biktimen aitorpenari dagokion dekretu baten aurkezpenean –ez dezagun testuingurua ahaztu–, eta entzun nion esaten, gorria jarri gabe eta ahots tinkoz, ETAren biktimak “lasaitu” nahi zituela, bermatuz dekretu honetan ez zirela kabitzen, “ez parekatzerik ez distantziakidetasunik”. Eta bere hitzek haserretu ninduten, ustez aitortu behar zituen biktimak bigarren mailan kokatzen baitzituen berriro.
Hala ere, zerbaitetan ematen diot arrazoia Mendia andreari, eta hedaduraz PSOEko Eusko Jaurlaritzari: gure anaia Mikel Salegi, Guardia Zibilak kontrol baten eraila, ez da sekula izango errepresio frankistaren sinboloa den eta hil ostean “biktimatzat” jo zuten Meliton Manzanas torturatzailearen “berdina edo baliokidea”.
Norbera bere hitzen eta jarreren erantzulea da, Mendia andrea.

Hala, identifikatutako leku arriskutsu adierazgarrienak dira besteak beste: Emaus lantegirainoko bidezidorra, Letxunborro hiribideko tunela, Karrika Nagusiaren goi aldea Artaleku inguruan, López de Becerra kalea Topoaren ondoan eta Olaketa kalean dagoen kale txikia.

Berdintasunean espezializatutako Murgibe aholkularitza-etxeak egin du azterketa; hirigintzan eta generoan espezializatutako bertako arkitekto baten esktuik. Horretarako, web orriaren bitartez irekitako prozesuan nahiz tailerretan parte hartutako 120 lagunen iritziak baloratu ditu  enpresak.

Kalean baino, etxean
Irungo Udaleko ordezkariak onartu duenez, “hiri-antolamenduan emakumeak leku publikoetan erasotzea errazagoa egin ahal duten faktore batzuk daude, eta horregatik eman zaio garrantzia ekimen honi”. Halere, emakumeenganako eraso gehienak “arlo pribatuan eta familia alorrean” gauzatzen direla nabarmendu du.

Horiek horrela, tokiko gobernuak emakumeenganako indarkeriaren inguruko hainbat datu azaleratu nahi izan ditu. Hala, Eusko Jaurlaritzako Genero Indarkeriaren Biktimenganako Arreta Zuzendaritzaren txostenaren arabera, 2010. urtean Irunen 166 kasuetan esku-hartu zuen Ertzaintzak; horietatik 125 bikotekideak edo bikotekide ohiak eraginak ziren; 35 beste senitarte batzuek; eta horietako 6 kasutan sexu-erasoak izan ziren. “Alegia, emakumeenganako indarkeriaren %96,4 arlo pribatuan eta familia alorrean gauzatu zen”.

Zein izango da taldearen lana? La Orejak, kontzertu guztietan, EAEan turismoa sustatzeko kanpainako bideo bat erakutsi beharko du; Promesas de Primavera abestiaren eskubideak utzi beharko dizkio jaurlaritzari, turismo kanpainan erabiltzeko; eta elkarrizketa eta prentsaurreko guztietak EAE sustatzeko konpromisoa hartuko du nazioarteko biran. Akordio honi esker, La Oreja de Van Gogh taldeak 150.000 euro eskuratuko ditu.

1937ko otsailaren 13an Zumaian gertatu zenaz hitz egiteko Jexux Etxabe, Abelin Linazisoro eta Joseba Esnalekin izan da UROLA KOSTAKO HITZA. Egun hartan udal frankistak 256 zumaiar kanporatu zituen, herritik bidali egin zituen. Horietako bat zen Etxabe. 11 urte zituen orduan. Linazisoro eta Esnal jaiogabeak ziren artean: Linazisorok aita gudaria izan zuen, eta Esnalen ama kanporatua izan zen. Ostiral honetan kanporatuak gogoratuz ekitaldi instituzionala egingo dute udaletxean, 18:00etan. Bihar garai hartako pasarteak, datuak eta aurrera begirako asmoak, HITZAren ‘Arkupean’ gehigarrian. Argazkian, Linazisoro eta Etxabe.